ÇOCUKLARDA SKOLYOZ BELİRTİLERİ
Skolyoz, özellikle büyümenin hızlandığı dönemlerde daha belirgin hâle gelebilir. Çoğu zaman ağrıya neden olmadığı için ilk belirtiler çocuk tarafından değil, aile tarafından fark edilir.
Skolyoz yalnızca omurganın yana doğru eğilmesi değildir. Omurga, gövde ve göğüs kafesinde üç boyutlu değişiklikler meydana gelebilir. Bu nedenle çocuğun duruşu yalnızca arkadan değil; önden, arkadan ve yandan bir bütün olarak değerlendirilmelidir.
Aileler hangi belirtilere dikkat etmeli?
Çocuğunuz ayakta dururken şu farklılıkları gözlemleyebilirsiniz:
Bir omzun diğerinden daha yüksek olması
Kürek kemiklerinden birinin daha belirgin görünmesi
Bel boşluklarının iki tarafta eşit olmaması
Kalçalardan birinin daha yukarıda görünmesi
Gövdenin bir tarafa doğru kayması
Başın gövdenin tam ortasında görünmemesi
Kıyafetlerin vücutta asimetrik durması
Öne eğilme sırasında sırtın veya belin bir tarafının daha yüksek görünmesi
Bu belirtilerden birinin bulunması tek başına skolyoz olduğu anlamına gelmez. Önemli olan bulguları ayrı ayrı değil, vücudun oluşturduğu bütün harita içerisinde değerlendirmektir.
Evde nasıl gözlemleyebilirsiniz?
Çocuğunuzdan ayakları yan yana olacak şekilde dik durmasını isteyin. Omuzların, kürek kemiklerinin, bel boşluklarının ve kalçaların birbirine göre konumuna bakın.
Ardından dizlerini bükmeden öne doğru eğilmesini isteyebilirsiniz. Bu sırada sırtın veya belin bir tarafında belirgin bir yükseklik farkı oluşması, gövde rotasyonuyla ilişkili olabilir.
Evde yapılan bu gözlem yalnızca farkındalık sağlar; skolyoz tanısı koymak için yeterli değildir.
Büyüme döneminde takip neden önemlidir?
Çocuklar ve ergenler büyüme döneminde hızlı bir fiziksel değişim yaşar. Küçük asimetriler bu süreçte daha görünür hâle gelebilir. Eğriliğin ilerleme ihtimali; çocuğun büyüme potansiyeli, eğriliğin derecesi ve yerleşimi gibi birçok etkene bağlıdır.
Bu nedenle şüpheli bir bulgu görüldüğünde “biraz daha bekleyelim” yaklaşımı yerine uygun klinik değerlendirmenin yapılması önemlidir.
Skolyoz değerlendirmesinde nelere bakılır?
Skolyoz değerlendirmesinde yalnızca omurganın şekline bakılmaz. Omuz ve pelvis dengesi, gövde rotasyonu, solunum mekaniği, ayak basışı, hareket kapasitesi ve çocuğun günlük yaşam alışkanlıkları birlikte ele alınır.
Gerekli durumlarda hekim değerlendirmesi ve radyolojik inceleme ile omurgadaki eğriliğin derecesi belirlenir. Fizyoterapi programı ise çocuğun eğrilik tipine, büyüme dönemine ve bireysel ihtiyaçlarına göre planlanmalıdır.
Her skolyoz birbirinden farklıdır. Bu nedenle uygulanacak egzersizlerin de çocuğa ve eğriliğe özel olması gerekir.
Çocuğunuzda omuz, kürek kemiği, bel veya kalça seviyesinde bir asimetri fark ediyorsanız ayrıntılı skolyoz değerlendirmesi için iletişime geçebilirsiniz.
Fizyoterapist Hacer Han